Ký ức ngày 19 / 5 .

Cứ tháng 5 hàng năm, tôi không thể nào quên được ngày đáng nhớ ngày 19 / 5 . Ngày sinh của chủ tịch Hồ chí Minh. 

Năm ấy 1964, tôi đã là công nhân đội cầu Hàm Rồng ( Thanh Hóa ) được tổ chức nhận ở lại sau khi đơn vị TNXP tháng 8 thủ đô chuyển vào Nghệ An nhận nhiệm vụ mới từ cuối năm 1964. Tôi được biên chế vào tổ kích kéo, ban ngày ra cầu làm, tối về dậy học văn hóa, tuần 2 buổi cho các anh trong tổ.

 Đến ngày 3 & 4 tháng 4 năm 1965, Mỹ ném bom hỏng cầu Hàm Rồng thì lớp học văn hóa cũng dừng, tập trung cho thu dọn và sửa chữa.

Năm 1966 tổ được lệnh đi chi viện cho đơn vị cầu đường sắt (Cầu Cun, thuộc huyện Tĩnh Gia ) được hơn một tháng và tiếp lệnh trở về làm tại HR. Sau đợt đánh phá dữ dội của máy bay Mỹ, cầu hỏng nặng vào cuối tháng 4 / 1966. Với phong trào thi đua được phát động quyết tâm thông cầu trước ngày 19 / 5  đảm bảo giao thông, chi viện cho chiến trường miền Nam và dâng lên Bác những cố gắng của cán bộ công nhân đội cầu Hàm Rồng, nhân ngày sinh của người. 

Với khí thế sôi sục thi đua, tổ chia làm 2 tốp ngày và đêm để phục vụ cho thợ hàn, kéo dầm thép chữ U hoặc chữ I lên các dầm, hàn giằng cho kết cấu vững hơn. Làm ngày thì vắng tanh, nắng nóng, buồn thiu. Nhưng làm đêm thì người qua lại nói cười như chẩy hội, nhiều cán bộ  cấp cao qua cầu đều dừng lại thăm hỏi và động viên. Những bao thuốc lá Thăng Long, Điện Biên được các anh dúi vào tay để chia cho đồng đội, tốp văn công qua cầu đều dừng lại động viên mấy bài hát tặng công nhân sửa chữa cầu.

Hai đầu cầu bắc & nam là hai đơn vị pháo cao xạ cảnh giới, tiếng kẻng báo động vang dồn dập lên là chúng tôi chạy khỏi cầu vào nơi trú ẩn. Kẻng báo yên khoan thai và chậm rãi là ai lại về vị trí của mình và đón ánh lửa hàn từ trên cao, dưới thấp tùy mối hàn sáng lóe cả khúc sông quanh đó. Đã có trường hợp tời đang kéo dầm để hàn, chưa định vị đúng chỗ thì kẻng báo động vang lên, nhóm quay tời và thợ hàn đành nằm im chịu trận, phó mặc cho may rủi, chứ buông tay mà chạy thì tổn thất còn nặng hơn và đội cầu cũng đã từng bị tổn thất hy sinh 8 người ngay trên mặt cầu do tên lửa chúng bắn từ xa không kịp báo động. 

Chúng tôi cũng đã hoàn thành trước thời hạn kế hoạch vài tiếng đồng hồ, trước khi trời hửng sáng với mấy toa đá kéo qua để thử cầu. An toàn tuyệt đối, bàn giao cho đơn vị bảo vệ và 12 giờ sau đó sẽ có nhiều chuyến tầu , xe ô tô qua lại.

Tháng 7 năm đó tôi còn được dự lễ tuyên dương đội cầu Hàm Rồng là đơn vị anh hùng của ngành giao thông. Cuối tháng 8 tôi mới rời đội cầu lên an toàn khu để vào trường đại học.

Năm 2008 tôi có dịp về thăm người đội phó đội cầu Hàm Rồng hỏi thăm các anh lính cũ của tổ kích kéo chỉ còn sống sót vài người ( anh thì tụt thanh xiên xuống luôn sông Mã, người thì gục ngã trên mặt cầu…) 

Năm nào cũng vậy, tôi đều nhớ đến ngày 19 / 5 là ngày sinh nhật của Bác Hồ kính yêu. Ngay cả khi định cư tại Anh, tôi cũng đến nơi làm việc của Người tại London khi Người bôn ba tìm đường cứu nước, để tưởng niệm nhớ công ơn của Bác với dân tộc Việt Nam và cá nhân mình.                                  .                                                  

                                                                                                           Chuân Và Chung

Ảnh chụp tại cầu Long Biên Hà Nội.